ANA SAYFA HABERLER VİDEOLAR DERSLER OYUNLAR DOSYA RESİM GALERİSİ YARIŞMA Facebookta paylaşmak için tıklayınız
 
 » MENÜ
 Türkiye Coğrafyası
 Ülkeler Coğrafyası
 Matematik Coğrafya
 Siyasi Coğrafya
 Biyocoğrafya
 Beşeri Coğrafya
 Ekonomik Coğrafya
 Hidroğrafya
 Klimatoloji
 Coğrafya Soru Bankası
 Güncel Yazılar
 » SORU CEVAP BÖLÜMÜ
Bu bölümden coğrafya dersleriniz yada coğrafya ile ilgili sorularınız varsa bize iletebilirsiniz.
Editöre Soru Sorunuz
Cevaplanmış Sorulara Bakınız
 » BİR COĞRAFYA BİLGİSİ
Büyük baş hayvanların dışkılarından çıkan metan gazı küresel ısınmanın en önemli nedenlerinden biridir.
 » İÇERİK İSTATİSTİKLERİ
 Toplam Dosya Sayısı : 58
 Toplam Makale Sayısı : 87
 Toplam Ders Sayısı : 92
 Toplam Video Sayısı : 132
 Toplam Oyun Sayısı : 283
 Toplam Soru Sayısı : 11856
 Toplam Haber Sayısı : 62
 » SİTE İSTATİSTİKLERİ
Üyeler
Son Üye : asudeciv
Bugün : 0
Dün : 1
Toplam Üye : 1044
Online Üyeler
 Online üye yok..
Site Sayacı


Ip Adresiniz
ip adresim
İletişim
E-Mail : bilgi@cografyalar.com
Gambia ve Gambia Tarihi
 » Gambia ve Gambia Tarihi

GAMBYA

DEVLETYN ADI: Gambia Cumhûriyeti 
BA??EHRY: Banjul 
NÜFUSU: 921.000 
YÜZÖLÇÜMÜ: 10.689 km2 
RESMY DYLY: Yngilizce 
DYNY: % 85 Yslâmiyet, % 8 Hyristiyan 
PARA BYRYMY: Dalasi 
Afrika kytasynyn en küçük devleti. Kuzey, güney ve do?udan Senegal, batydan ise Atlas Okyanusu ile çevrilidir. Baty-do?u do?rultusunda dar ve uzun bir yapyya sâhiptir. 

Târihi

Afrika’nyn bu en küçük ülkesi olan Gambia, sömürgeci Avrupalylaryn istilâsyndan önce, Sudan ve Mali krallyklaryna âit bir bölgeydi. Bu sebepdendir ki, ülkeye gelip yerle?mi? olan halkyn ekseriyetini Mali’de krallyk kuran Mandingolar te?kil etmektedir. 

On be?inci asyrdan ba?layarak sömürgeci Avrupalylardan Portekizliler, Hollandalylar, Yngilizler ve Fransyzlar dalgalar halinde gelerek ülkeyi sömürme yollaryny aradylar. Özellikle altyn bulmak için gelen sömürgeciler ümit ettiklerini bulamayynca tabiî zenginlikler yerine esir ticâreti yapmaya ba?ladylar. Küçük bir ülkede birçok devlet arasynda menfaat çaty?malary ba?lady. Bu çaty?malar, 1738’de yapylan Versailles Antla?masy ile, ülkenin Yngilizlere byrakylmasy netîcesi son buldu. 1888 senesinde tam mânâsyyla bir Yngiliz sömürgesi olan Gambia, 1965’te ba?ymsyzly?yny kazandyktan sonra, önce me?rutî krallyk rejimi ile yönetilmeye ba?landy. 1970 senesinde ise ülkede idârî rejim olarak Cumhûriyet kabul edildi. 

Fizikî Yapy

Ülke, Gambia Irma?ynyn yata?y boyunca iki tarafta azamî geni?li?i 50 km’ye varan bir ?erit halinde uzanyr. Batydan do?uya do?ru yükselme arzeden, fakat ortalama yüksekli?i fazla olmayan bir yapyya sâhiptir. Ülkenin baty-do?u do?rultusunda uzunlu?u, yakla?yk 464 kilometredir. Ülke topraklary Gambia yrma?ynyn ta?masy sebebiyle sel tehlikesine dâimâ mâruzdur. Bunun yanynda ülkenin en önemli yrma?y olan Gambia’nyn kenarlarynda, bütün yatak boyunca bataklyklar, en syk görülen manzaralardyr. Bu bataklyklar arasynda yer alan verimli, fakat sel baskynlaryna mâruz olan ovalara “banto faros” ady verilir. Nehirden kuzey ve güney istikâmetlerinde banto faros ady verilen ovalardan sonra kumlu topraklara sâhip alçak platolar yer alyr. 

Yklim ve Bitki Örtüsü

Sycak ve nemli bir iklime sâhiptir. Yaz aylary ülkenin ya?y?ly geçen mevsimidir. Kasymdan mayys ayyna kadar olan ky? mevsimleri umûmiyetle ya?y?syz ve serin geçmektedir. Bu mevsimde sahradan ince toz tabakalaryny ülkeye ta?yyan rüzgârlar da etkilidir. Ya?y? ortalamasy senelik 1000 mm’yi bulurken, sycaklyk ortalamasy ise 16-43°C arasyndadyr. 

Tabiî Kaynaklary

Tabiî kaynaklar bakymyndan çok fakir bir ülke olan Gambia’da, özellikle kyyy bölgesindeki palmiye a?açlary, plajlarynyn süsü olarak nitelendirilir. Önemli bir derecede kyymete sâhib olmayan ormanlyk bölgelerin yanynda, mâdenler bakymyndan da tam bir yoksulluk söz konusudur. Yabânî hayvanlar bakymyndan pek fazla çe?ide sâhib olmamakla berâber, nehir civarynda krokodil ve su aygyrlary, iç kysymlarda ise oldukça bol miktarda maymun ya?amaktadyr. Afrika kytasyna âit olan di?er hayvan çe?itlerine hemen hemen hiç rastlanmaz. 

Nüfus ve Sosyal Hayat

Yakla?yk 921.000 olan nüfûsun büyük bir kysmyny Mandingo ve Volaf zenci kabîleleri meydana getirir. Halk umûmiyetle zirâat ve hayvancylykla u?ra?yrlar. Ülkede ticâret ile u?ra?anlar umûmiyetle Yngiliz, Suriyeli ve Lübnanly azynlyklardyr. 

Nüfûsun % 10’u ?ehirlerde ya?amaktadyr. Ba??ehir olan Banjul ise, ülkenin en önemli ?ehridir. Bu ?ehir Gambia Irma?ynyn bir haliç hâlinde Atlas Okyanusuna döküldü?ü yerde kurulmu? olup, büyük transatlantiklerin dahi yana?masyna müsait bir liman ?ehridir. Müslümanlar nüfûsun % 85 gibi bir ekseriyetini te?kil ederler. Bundan sonra ço?unluk syrasyna göre Katolik, Protestan ve çok az miktarda Putperest vardyr. Ylkö?retim parasyz olmasyna ra?men, okur-yazar orany toplam nüfûsa göre % 15 gibi çok dü?ük bir seviyededir. Gambia Nehri ula?yma müsâit ve ülke için yeterli oldu?undan demiryoluna ihtiyaç duyulmamy?tyr. Karayollarynyn ise geli?mi? oldu?u söylenemez. Bunun yanysyra mevcut karayollarynyn hemen hemen hepsi iklim ?artlaryndan ve tabiat hâdiselerinden etkilenmektedir. 

Ekonomi

Ekonomisi zirâate dayanyr. Ekilebilen arâzilerin % 90’dan fazlasynda yerfysty?y ekimi yapylyr. Bundan ba?ka pirinç, dary ve mysyr da ekilen ürünler arasyndadyr. Hayvancylykta, besi hayvanlarynyn yanysyra, kümes hayvanlary da beslenmektedir. Balykçylyk hemen hemen her üründe oldu?u gibi, ancak yurt içinde tüketimi yapylan bir ekonomi dalydyr. Mâdenlere sâhib olmady?y için i?letmecili?inden de söz etmek mümkün de?ildir. Zirâat, hayvancylyk ve balykçyly?y modernize etme çaly?malary mevcuttur. Sanâyisi yoktur. Küçük îmâlathâneler, besin ve zirâat ürünleri üzerine olup, bunlary fabrikalar hâline getirme çaly?malary, son senelerde önem arz etmektedir. Ticâretini umûmiyetle Yngiltere, Ytalya, Japonya ve Portekiz ile yapmaktadyr. Yerfysty?y, deri, balmumu ve kurutulmu? balyk ihraç edip; yiyecek, dokuma ve makina ithal eder. Kumlu, palmiye a?açlaryyla süslü plajlary, son senelerde Gambia’yy önemli bir turizm merkezi hâline getirmi? ve ülke ekonomisinde turizm gelirinin önemli bir yer tutmasyna sebeb olmu?tur.
Etiketler:Gambia-ve-Gambia-Tarihi

BU YAZIYI PAYLAŞ